Kongres Obsługi Gotówki 2025
4 września 2025 roku w Warszawie uczestniczyliśmy w Kongresie Obsługi Gotówki. W wydarzeniu wzięli udział profesjonaliści z branż obsługujących gotówkę, przedstawiciele instytucji finansowych i bankowości. Wszystko po to, by wymienić się doświadczeniami i porozmawiać o przyszłości rynku obsługi gotówki w Polsce i na świecie.
O funkcjonowaniu obrotu gotówkowego w Polsce z perspektywy danych i badań Narodowego Banku Polski opowiedziała Barbara Jaroszek, Dyrektor Departamentu Emisyjno-Skarbcowego NBP.
Fabio Knümann z Deutsche Bundesbank zaprezentował wyniki badań o kosztach i znaczeniu płacenia gotówką dla niemieckich konsumentów.
Była mowa o bezpieczeństwie obrotu gotówkowego na wypadek blackoutu bądź innych kryzysów w perspektywie europejskiej. Szczególnie dokładnie zbadano ostatni przypadek blackoutu w Hiszpanii.
Poradniki kryzysowe w krajach europejskich zalecają posiadanie niewielkiej ilości gotówki na czas nieprzewidzianych zdarzeń, mimo rosnącej popularności płatności bezgotówkowych. Wskazuje się, że w sytuacjach kryzysowych, takich jak awarie systemów, dostęp do płatności elektronicznych może być ograniczony, dlatego gotówka pozostaje ważnym środkiem płatności, zwłaszcza na drobne zakupy
Holenderski Bank Centralny ostrzega, że cyberataki mogą paraliżować sektor bankowy. Główne obawy wiążą się z możliwymi blackoutami energetycznymi, które uniemożliwiłyby korzystanie z bankomatów czy terminali płatniczych. W takich sytuacjach gotówka staje się jedynym środkiem płatniczym.
Zaprezentowano zebrane rekomendacje dotyczące posiadania gotówki na sytuacje kryzysowe w krajach europejskich.
Poniżej zestawienie z państwami, które mają wskazania co do kwot gotówki na kryzysowe sytuacje:
- Niderlandy – Bank Centralny DNB zaleca posiadanie 70 EUR na osobę dorosłą i 30 EUR na dziecko na pierwsze 72 godziny kryzysu;
- Szwecja – 170 euro na osobę w Szwecji zaleca Agencja Swedish Civil Contingencies – MSB - w różnych nominałach – na podstawowe wydatki gospodarstwa domowego na tydzień kryzysu;
- Austria – Rada ds. gotówki oraz Bank Centralny w Austrii zaleca posiadanie co najmniej 100 euro w gotówce licząc na 1 tydzień, na każdego członka rodziny w gospodarstwie domowym.
Poradnik bezpieczeństwa Polski przewiduje zebranie zapasów domowych na minimum 3 dni oraz posiadanie gotówki w różnych nominałach. Niestety polski poradnik nie posiada oszacowanej kwoty gotówki przypadającej na 1 osobę w gospodarstwie domowym.
W kolejnym panelu przedstawiono też wyniki badań na temat dostępności gotówki w Polsce.
Zaprezentowano graficznie wzrost wartości obiegu gotówki w Polsce.
Na koniec roku 2023 było to 377 mld zł, na koniec roku 2024 kwota wzrosła do 413 mld zł, a na wrzesień 2025 roku w obiegu znajdowało się około 443 mld zł.
Jest to równowartość ponad 100 mld EUR, pierwszy raz w historii wartość złotówki w formie gotówki w obiegu przekroczyła tę symboliczną barierę.
W obiegu znajduje się obecnie ponad 3 mld 300 mln sztuk banknotów, a najczęściej spotykane nominały to 100 zł – mamy ich blisko półtora miliarda sztuk i 200 zł, ten nominał występuje w około miliardzie egzemplarzy.
W kolejnym panelu zainteresowały nas wyniki badań opinii publicznej zleconych przez NBP.
Wskazują one, że około 30% obywateli w dalszym ciągu deklaruje korzystanie z gotówki w codziennych transakcjach.
Szczegółowe dane z badania zaprezentowała dr Joanna Kołodziej, zastępca dyrektora Departamentu Emisyjno-Skarbcowego NBP.
7% uczestników badania, realizowanego przez NBP było gotowych płacić wyłącznie gotówką. Kolejne 28% respondentów decyduje się w pierwszej kolejności na pieniądz fizyczny, a 61% Polaków woli różne modele bezgotówkowe.
Ci, którzy wybierają gotówkę, najczęściej argumentują swą decyzję brakiem możliwości zapłaty inaczej niż gotówką – na ten czynnik wskazało aż 41% badanych.
Kolejne 34% odpowiedzi akcentowało potrzebę fizycznej obecności obu stron transakcji, a dla 31% respondentów najistotniejsza jest większa kontrola nad pieniędzmi przy płatnościach tradycyjnych.
Dla 19% ankietowanych kluczowa jest z kolei anonimowość przy płaceniu gotówką.
Uczestnicy badania NBP wskazywali też inne argumenty przemawiające za płatnościami tradycyjnymi, jak możliwość użycia w każdych warunkach, również przy braku zasilania czy zasięgu Internetu (27%), czy choćby bezpieczeństwo i obawa przed oszustwami (27% wskazań).
Na zakończenie Kongresu, Wiceprezes ZBP Włodzimierz Kiciński zaznaczył mocno, że: Gotówka może nie przeżywa renesansu, ale z całą pewnością przeżywa dobre chwile. Zawsze kiedy zawodzą inne formy płatności, możemy liczyć na sprawnie funkcjonujący obrót gotówkowy. Dodał także, że; Dotyczy to nie tylko polskiego rynku. Nawet w państwach skandynawskich, które jeszcze niedawno wydawały się być na najlepszej drodze ku gospodarce w pełni bezgotówkowej, tradycyjne formy płatności są dziś dowartościowane.
Kongres Obsługi Gotówki, to bardzo ważne wydarzenie analityczne i miejsce spotkań organizatorów i głównych uczestników obrotu gotówkowego w Polsce.
#MaszGotówkęMaszWybór #BrońGotówki #ESGPRO #NIW